Иймд дээрх хамтын ажиллагааг сэргээх, тэр тусмаа байгалийн голомтот халдварт өвчинтэй тэмцэх тал дээр хамтран ажиллахаар Дорнод аймгийн ЭМГ болон Чита мужийн Тарваган тахалтай тэмцэх станцын удирдлага, албаны бусад хүмүүс Чита мужийн Борзя хотод уулзалт зохион байгууллаа. 

Уулзалтын үр дүнд ирэх 3 жилд дараах асуудлуудаар хамтран ажиллахаар боллоо. Үүнд: 

 Хил орчмын бүсийн тандалт судалгааны үр дүн, байгалийн голомт, тэдгээрийн идэвхжил, халдварт өвчний өвчлөлийн байдлын талаар харилцан мэдээлэл солилцох

 Туршлага солилцох зорилгоор хамтарсан үзүүлэх сургалт зохион байгуулах

 Хил орчмын нутгаар байгалийн голомтыг судлах

 Хамтын эрдэм шинжилгээ, судалгааны ажил болон хил орчмын судалгааны ажил зохион байгуулах, зардлыг Өвөр байгалийн Чита хотын тахлын эсрэг станц хариуцахаар харилцан тохиролцож хамтран ажиллах гэрээнд гарын үсэг зурлаа.

 

 

 

 

Монгол, ОХУ, БНХАУ-ын хил зэргэлдээ аймаг, мужийн сургуулиудын "МАЛ, АМЬТНЫ ХАЛДВАРТ ӨВЧНӨӨС УРЬДЧИЛАН СЭРГИЙЛЭХ-МАЛЫН ГАРАЛТАЙ БҮТЭЭГДЭХҮҮНИЙ ЭРҮҮЛ АХУЙН ШААРДЛАГА” сэдэвт онол практикийн бага хурал 2017 оны 05 дугаар сарын 15-17-ны өдрүүдэд Дорнод аймагт зохион байгуулагдаж байна. Хурлын үйл ажиллагаанд аймгийн Засаг дарга М.Бадамсүрэн, ОХУ-ын Өвөр байгалийн хязгаарын Хөдөө аж ахуйн дээд сургуулийн захирал А.С.Вершинин, ОХУ-ын Өвөр байгалийн хязгаарын Нерчинскийн Хөдөө аж ахуйн техникумын орлогч захирал Ю.И.Протасов, БНХАУ-ын ӨМӨЗО-ны Хянган ажил мэргэжлийн дээд сургуулийн орлогч захирал Fan Yong Yi,  БНХАУ-ын ӨМӨЗО-ны Жалантун хотын ажил мэргэжлийн дээд сургуулийн дэд захирал Zhang Hai Feng зэрэг  70 гаруй төлөөлөгчид оролцож байна.

Онол практикийн бага хурлын зорилго нь Орон нутаг болон хил зэргэлдээ орнуудын мал, амьтны гаралтай гоц халдварт өвчнүүд, түүнээс урьдчилан сэргийлэх, тэмцэх арга хэмжээг боловсронгуй болгох арга замуудыг хэлэлцэх, мал аж ахуйн чиглэлээр хамтын ажиллагааны цаашдын зорилт, хэтийн төлөвлөлтийн талаар санал бодлоо солилцох, мал эмнэлэг, мал үржүүлгийг орчин үеийн шинжлэх ухаан, технологийн дэвшилттэй холбон бүс нутгийн хөгжилд хувь нэмэр оруулахад оршиж байгаа юм.

Сургалтын үеэр Буриад омгийн хонины аж ахуй, биологийн онцлог, Өвөр байгаль үүлдэрийн Аргуны мах ноосны хэвшлийн хонины бүтээгдэхүүний чанарыг сайжруулах нь, Хятад улсын Зүүн хойд бүсийн махны чиглэлийн шилдэг хонины аж ахуйн үржүүлгийн судалгаа, Махны үйлдвэрийн эрүүл ахуйн зохистой дадал, аюулын шинжилгээ ба эгзэгтэй цэгийг хянах тогтолцоо, Симменталь болон Улаан алаг үүлдрийн гунжин үнээний сүүний гарцын харьцуулсан судалгаа, Үхэр үржүүлгийн технологи, удирдлага, Мах-өөхний хэвшлийн хонь үржүүлэх онолын үндэслэл, селекцийн арга судалгааны дүнгээс гэх мэт сэдэвт илтгэлүүд тавигдана.

 

 

Өнгөрсөн Даваа гарагт Санкт Петрбург хотын метронд амиа золиослогч бөмбөг дэлбэлж, 14 хүний амийг хөнөөн 40 гаруй хүнийг шархтуулсан юм.

Үүний дараа өөр нэг өртөөнөөс дэлбэрч амжаагүй бөмбөг илрүүлж аюулгүй болгожээ.

Халдлагыг үйлдсэн этгээд нь хэрэг явдлаас хоёрхон хоногийн өмнө 22 нас хүрээд байсан Узбек үндэстэн Акбаржон Жалилов байсныг тагнуулын алба илрүүлсэн байна. Жалилов Киргизийн өмнөд хэсэгт орших, Узбек үндэстнүүд голлон суудаг Ош хотоос ажил хийхээр Орост ирсэн хүн юм. Ош хотод Киргиз, Узбек үндэстний мөргөлдөөн үе үе гардаг. 2011 онд энэ хоёр үндэстний дунд гарсан томоохон мөргөлдөөний дүнд хэдэн зуун хүн алагдаж байжээ. Энэ явдлын дараа Жалилов ажил хийж амьдрахаар ОХУ-ыг зорьсон юм байна.

Үндэстэн хоорондын цуст мөргөлдөөнд Киргизэд цөөнх болдог Узбекууд голлон амиа алдаад зогсохгүй амжиргаа залгуулдаг аж ахуйг нь сүйтгэсэн учраас олон тооны Узбекууд Оросыг зорьцгоож байжээ.

Москвагийн тоо баримтаар бол 2016 оны эхээр ОХУ-д 500 мянга орчим Киргиз, 850 мянган Тажик, нэг сая орчим Узбек амьдарч байна.

Гэхдээ албан бус тоо үүнээс ч их гэдгийг Оросын албаныхан хүлээн зөвшөөрч байгаа юм. Цагаач ажилчдын амьдрах орчин нөхцөл муу, цалин бага байдаг. Тиймээс ийм иргэдийг Исламын хэт үзэлтнүүд ашиглах явдал нэмэгдэж байгаа.

Тэдний зарим нь Исламын улс бүлэглэлийн суртал нэвтрүүлэгт автаж Сири, Иракийг зорих нь бий. Ингэхдээ тэд Узбек үндэстнүүдийг голлон элсүүлдэг тухай тагнуулын мэдээлэл байгаа юм.

Одоо ОХУ, Киргизийн аюулгүй байдлын албаныхан Жалиловын эцэг, эхийг байцааж, чухам ямар шалтгаанаар амиа золиослогч болсныг шалгаж байгаа ажээ.

 

Эх сурвалж: Japan Times

Сэлэнгэ мөрөн дээр баригдах УЦС-ын талаар бүх нийтийн сонсгол ОХУ-д эхэллээ-

Сэлэнгэ мөрөн, Эгийн гол дээр баригдах цахилгаан станцын талаар бүх нийтийн сонсгол ОХУ-ын Буриад улсад эхэлжээ. Энэ үйл явдалтай холбогдуулаад усны эрчим хүчний чиглэлээр дагнан бичдэг хараат бус шинжээч Артур Алибеков Лента,ру цахим сонинд "Байгалийг хэрхэн аврах вэ” хэмээх нийтлэл бичсэн байна. Гэвч түүний нийтлэл нь сонсголын үр дүнд илэрхий нөлөөлөх гэсэн шинжийг агуулсан байгаа нь харамсалтай.   

Тухайлбал, тэрээр нийтлэлээ  шууд "Юуны түрүүнд сонсгол явуулах болсон үйл явдал нь өөрөө оросын олон нийт, байгаль хамгаалагчид болон Ерөнхийлөгч В.Путины том ялалт” гэж эхлүүлжээ. В.Путин өнгөрсөн жил Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдоржтой уулзсаны дараа монголчуудын асуудалд хандах хандлага илт зөөлөрсөн гэнэ. Үүнээс өмнө монголчууд Оросын талын ямар ч саналыг үл хайхран төслийг хэрэгжүүлэхээр зүтгэж байсан гэдгийг А.Алибеков дурьдсан байна. Энэ бол В.Путины нэр хүн дээр дөрөөлөн, "В.Путин ялалт байгуулчихлаа, одоо та бүхэн баталгаажуул” гэж байгаатай ялгаагүй хэрэг юм. 

"Сэлэнгэ мөрөн бол Байгаль нуурын усны цутгалын 50 хувийг дангаараа бүрдүүлдэг. Тиймээс Сэлэнгэ болон цутгалууд дээр усан цахилгаан станц барих нь нуурын экосистемд шууд нөлөөлөх нь ойлгомжтой.

Гэвч ОХУ энэ асуудалд маш их тэвчээр зааж, дипломат аргаар шийдвэрлэх талаар хүчин чармайлт  гаргаж ирлээ. Эртнээс уламжлалтай сайн хөршийн харилцаатайн хувьд эрчим хүчний асуудлыг нь Байгаль нуурт нөлөөлөхгүй өөр аргаар шийдвэрлэх арга замуудыг ч санал болгож ирсэн. Энэтхэг, Израиль, Пакистан болон бусад орнуудтай харилцах харилцаандаа маш тайван, энхтайванчаар ханддаг шигээ Монголд хандаж байна. Гэтэл, жишээ нь Египет улс Нил мөрний дээд хэсэгт усан цахилгаан станц барих гэж байгаа Эфиоп улстай харилцаагаа хурцатгаж, байлдааны бэлэн байдал зарласан шүү дээ” хэмээн А.Алибеков бичжээ. Үүгээрээ усны асуудал бол дайн дажинд ч хүргэх эмзэг асуудал гэдгийг илэрхийлсэн бололтой.  

Тэрээр мөн "Монголчууд өсөн нэмэгдэж буй эрчим хүчний хэрэгцээгээ хангах, импортоор авч байгаа эрчим хүчнийхээ хэмжээг бууруулах, үнийг хямдруулах гэж хичээж байгааг ойлгож байна. Тиймээс ОХУ-аас импортлож буй эрчим хүчний үнийг хямдруулах нь нэг гарц байж болно. Сибириэс Монгол руу экспортлох боломжтой эрчим хүчний хэмжээг ОХУ-ын эрчим хүчний яам жилд 400 сая киловатт цаг байхаар тогтоосон. Энэ нь Монгол Улсын жилийн нийт хэрэгцээнээс 10 хувиар давсан хэмжээ. Үүнээс гадна тэд хятадаас эрчим хүч авч болно. Хөрш орнуудтайгаа яриа хэлэлцээр хийгээд эрчим хүчний асуудлаа шийдэхэд болохгүй гэх газаргүй” гэжээ.  Түүнийхээр бол Монгол Улс өөрсдөө бие дааж эрчим хүчний хэрэгцээгээ хангах ёсгүй, харин байнга худалдаж авч хэрэглэх ёстой болж таарч байна.

Усан цахилгаан станц бол Монгол Улсын хувьд зөвхөн эрчим хүчний төсөл биш, амьдралын эх булаг болсон цэвэр усны нөөц бүрдүүлэх ач холбогдолтой төсөл юм. Ус үгүй бол амьдрал үгүй. Усаа хадгалж үлдэнэ гэвэл бидэнд бэлэн төслүүдээ хэрэгжүүлэхээс өөр гарц байхгүй 

Түүний бичсэн нийтлэлд өөр санаанууд ч дурдагдсаныг хэлэх нь зүйтэй. "Асуудлыг шийдэх өөр гарц ч бий. "Росатом” компани дэлхийн олон оронд атомын цахилгаан станц барьж өгч байсан туршлагатай. Одоо ч барьж өгдөг. Тэд тэгвэл Монголд атомын цахилгаан станц барьж болно. Гэтэл Монгол Улс ураны багагүй нөөцтэй атлаа энэ асуудалд ер анхаарал хандуулахгүй байгаа нь гайхал төрүүлж байна.

Бас нэг гайхал төрүүлж байгаа зүйл нь монголчууд  "Сибирийн хүч” байгалийн хий дамжуулах хоолойг ер сонирхохгүй байгаа явдал юм. Ковыткинскийн ордыг түшиглэн байгуулах Чикан тосгоноос Улаанбаатар хүртэл 1000 орчим километр. Ковыктын ордоос Иркутскээр дамжуулаж хоолой тавьбал бүр 600 километр болно. Үүний тал нь ОХУ-ын газар нутгаар явна гэхээр боломж уг нь байна.

Монголчууд байгалийн хий дамжуулах хоолойг нутагтаа авааччихвал эрчим хүчний салбарт хувьсгалтай дүйцэхүйц өөрчлөлт авчрах нь тодорхой. Улаанбаатарынхан өвөлдөө нүүрсний утаагаар амьсгалж, иргэдийн эрүүл мэндэд сөргөөр нөлөөлж байгаа. Энэ асуудал нь гамшгийн хэмжээнд хүрчихсэн. Сайн ярьж байгаад БНХАУ руу татах шугамыг газар нутаг дээгүүрээ татаж болно. Ингэсэн тохиолдолд төсөвт нь нэмэлт орлого орно. Энэ бол зөвхөн эрчим хүчний асуудлыг шийдээд зогсохгүй дампуурлын ирмэгт байгаа эдийн засагт нь бүхэлд нь эерэг нөлөө үзүүлэх ажил болно. Байгаль нуурт ч хор хохирол учрахгүй юм” гэсэн байна. Гэвч тэр нэг юмыг ойлгохгүй байх шиг. Цөмийн эрчим хүч гэдэг бол аюултай, байгаль орчинд арилшгүй хор хохирол үлдээдэг технологи. Харин усан цахилгаан станц бол өөр. Сэргээгдэх эрчим хүч гэдэг бол байгаль орчинд хамгийн ээлтэй технологи билээ.

Нөгөө талаар Монгол Улс зөвхөн эрчим хүчний төлөө УЦС барих гээгүй. Эгийн голын усан цахилгаан станц төслийн удирдагч асан, өдгөө төслийн зөвлөхөөр ажиллаж буй Д.Одхүү ОХУ-ын хэвлэлд өгсөн ярилцлагадаа  энэ талаар "Сэлэнгэ, Эгийн гол дээр хэрэгжих төсөл бол Монголын хувьд зүгээр нэг усан цахилгаан станцын төсөл биш. Манай улс цөлжилт хамгийн эрчимтэй явагдаж байгаа улсуудын тоонд ордог.  20-30 жилийн дараа гэхэд бидэнд ус гэх юм бараг үлдэхгүй. Тиймээс усан цахилгаан станцыг дагаж бий болох цэвэр усны сан бидэнд агаар шиг л хэрэгтэй байна. Энэ бол бидний УЦС барих том шалтгаан. Хоёрдугаар шалтгаан нь, хачирхалтай сонсогдож байж болох ч энэ төсөл хэрэгжсэнээр Сэлэнгэ мөрөн, Байгаль нуур аврагдана. Нуурын дээд талд усан сан байгуулснаар нуурыг тэтгэх боломж бүрдэнэ” хэмээн байр сууриа маш товч бөгөөд оновчтойгоор илэрхийлсэн билээ. Сэтгүүлч "Монголчууд сэргээгдэх эрчим хүчний эх үүсвэртэй болох гэж тэгж их хүсээд байгаа юм бол нар, салхины станц барьж болохгүй юу” гэхэд Д.Одхүү "Таны хэлж байгаа чинь "Та нарт зөндөө талх мах байна, усаар яах гээд байгаа юм бэ” гэсэнтэй адил сонсогдож байна. Бидэнд нар, салхинаас цахилгаан гаргаж авах боломж бий, гэхдээ бидний хувьд Усан цахилгаан станц зөвхөн эрчим хүчнхий эх үүсвэр төдийгүй цэвэр усны нөөц юм” гэж хариулсан. Тийм ээ. Усан цахилгаан станц бол Монгол Улсын хувьд зөвхөн эрчим хүчний төсөл биш, амьдралын эх булаг болсон цэвэр усны нөөц бүрдүүлэх ач холбогдолтой төсөл юм. Ус үгүй бол амьдрал үгүй. Усаа хадгалж үлдэнэ гэвэл бидэнд бэлэн төслүүдээ хэрэгжүүлэхээс өөр гарц байхгүй юм.

А.Алибековын бичсэнээс харахад, буриадад мэдээлэл хийж яваа манайханд амаргүй сорилт тулгарсан бололтой. Оросууд иргэдийн санаа бодлыг хутган үймүүлж, Монголын тал УЦС Байгаль нуурт нөлөөлөхгүй гэж хичнээн үндэслэлтэй тайлбарласан ч "Үгүй” гэж муйхарлан зүтгүүлэхийг хүсч байгаа бололтой. Гэвч Сэлэнгэ мөрөн манай мөрөн, Эг, Орхон манай гол. Бид "Эзэн нь юмаа мэдэж, эрэг нь усаа хашдаг” гэдгийг харуулах л ёстой билээ.  

 

eagle.mn 

ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путин Япон улсад айлчлан, тус улсын Хонсю арал дахь Ямагүчи мужийн Нагато хотод Ерөнхий сайд Шинзо Абэтэй дээд хэмжээний уулзалт, хэлэлцээ хийв. Хоёр өдрийн айлчлал үр дүнтэй болно хэмээн найдаж буйгаа В.Путин илэрхийлжээ. Тэд өнөөдөр Токио хотод хэлэлцээгээ үргэлжлүүлнэ.

Энэ удаагийн хэлэлцээ нь найрамдлын гэрээ байгуулах асуудлаарх яриа хэлэлцээг эрчимжүүлж, Оросын мэдэлд байдаг боловч Япон улс газар нутгийнхаа салшгүй хэсэг хэмээн үздэг дөрвөн аралтай холбоотой маргааныг шийдвэрлэхэд тус дөхөм болно гэж Ш.Абэ найдаж байна. Японы Засгийн газар Хабомай, Шикотан, Күнашир, Ипүрүп гэсэн дөрвөн арал буюу Курилын арлуудыг Дэлхийн II дайны дараа Зөвлөлтийн цэргүүд хууль бусаар эзлэн авсан гэж үздэг.

Ш.Абэ болон В.Путин нийтдээ 16 дахь энэ онд дөрөв дэх удаагаа уулзаж байна. В.Путин хамгийн сүүлд Ерөнхий сайдаар ажиллаж байхдаа 2009 оны тавдугаар сард Япон улсад айлчилж байв. Харин Ерөнхийлөгчийн хувиар 11 жилийн өмнө Японд айлчилсан юм. Ямагүчи муж бол Ш.Абэгийн өвөг дээдсийн төрөлх нутаг.

Газар нутгийн маргааны асуудлын тухайд тус хоёр улс санал зөрөлдөөнтэй хэвээр байна. Дээд хэмжээний уулзалтын өмнө хоёр талын ГХЯ-ны төлөөлөгчид уг асуудлаар хэлэлцээ хийсэн билээ.

Үүний сацуу Япон болон ОХУ-ын Засгийн газрууд 2018 оныг хоёр улсын Соёлын жил болгохоор төлөвлөж байгаа тухай "Asahi” сонин мэдээлжээ. Энэ төлөвлөгөөг дээрх айлчлалын үеэр албан ёсоор танилцуулах аж. Өнгөрсөн тавдугаар сард Японы Ерөнхий сайд Шинзо Абэгийн дэвшүүлсэн хоёр талын эдийн засгийн хамтын ажиллагааны төлөвлөгөөний найман чиглэлийн нэг нь соёлын хамтын ажиллагааг хөгжүүлэх асуудал байв.

unuudur.mn

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Америкийн The Daily Beast сонин интернетийн сүлжээгээр тарж байгаа мэдээлэлд үндэслээд  Нижний Тагилаас гаралтай "лантуу” Наталья Рогозинаг Оросын ерөнхийлөгч Путины  шинэ амраг болсон байж магадгүй гэсэн байна. Энд Сочид болсон байлдааны самбогийн тэмцээний үеэр авхуулсан зургийг нийтэлжээ. Тэмцээний үеэр Владимир Путин баруун гар талд 39 настай, шаргал үст Наталья Рогозина сууж байгаа нь харагдаж байна. 

Жилдээ хэд уулзаж, уулзах болгондоо нэг гэрээ үзэглэх болсон хоёр хөршийн харилцаа түүхэндээ байгаагүйгээр солонгорч байна. Энэ хүчирхэг түншлэлийн дунд Монгол Улс ямар амбицтай байна. Үүрдийн хөрш Монголоо голдоо хийж, хоёр гараас нь хөтлөөд ирээдүй рүү хамтдаа алхах  Орос, Хятадын төрийн тэргүүнүүдийн эелдэг мэдэгдлүүдээс хойш нэлээдгүй хугацаа өнгөрчээ. Өнгөц ч гэлээ бид хоёр хөршийнхөө талаар болон тэднийхээ зан харьцааны өөрчлөлтийг анзаарч нэг хармаар. 

Америктай ил тод үг сөрж хөндлөн зогсох оросууд маань эдийн засгийн хоригт одоо ч байгаа. Европын улсууд Америкийн нөлөөн доор  "пээдийж " байгаа ч оросууд зүүн өмнөд Ази, Хятадын зах зээл рүү дэгээ шидэж дотно холбоотон болох алхамыг эрс идэвхжүүлсэн. Сүүлийн 4 жилд Ази номхон далайн  бүсийн орнууд байн байн уулзаж, оросуудын анхаарал дор  эдийн засгийн чөлөөт бүсийг бий болгох бүтээлч санаачилга ундарсаар байгаа юм.  Хойд хөршийн геополитикийн энэ шинэ эргэлт манай улсад шууд нөлөөтэйг нурших юун.

 

Сүүлийн жилүүдийн үйл явцыг харвал манай улсын эдийн засагт оросуудын оруулах жин хөнгөрсөөр буюу хойд хөрш маань бараг л зайгаа авч буй нь харагдах болсон. Тавантолгой, төмөр замын цариг дээр хамгийн сүүлд идэвхтэй байсныг эс тооцвол хойд зүгээс манай уул уурхай, эрдэс баялгийн салбарт шүлс дусаах ч сонирхол байхгүй болсон харагдана. Монголын нүүрсийг Сибирийн төмөр замаар тээвэрлэн дэндүү тойруу замаар далайн захад хүргэх тун этгээд саналыг манай зарим улстөрчид гаргаж байхад оросууд өнгөн дээрээ цаашаа ч гээгүй, наашаа ч гээгүй. Ажиглаад суусан. Гэвч ард нь зарим нэг үг зааж өгч байсныг үгүйсгэх боломжгүй. Харин одоо энэ сонирхол нь илт суларсан. Үүнийг сүүлийн хэдэн жилийн Орос, Хятадын найрсаг харилцааны өрнөлөөс салгаж харах аргагүй.

 

Укрианы хямрал зөрчлөөс үүдэн эдийн засгийн хориг арга хэмжээнд орсон цагаас ах нар бидний дээгүүр тун хол өнгийж Хятадтай хийх түншлэлээ хурдацтай зузаатгасан. Энэ өрнөлийн яг дунд нь манай улстөрчид засгаараа наадахаар ид үзэж байлаа. Гэнэт хоёр хөршийн тэргүүн нар Монголд онцгой найрсаг айлчлалыг шил дараалан хийсэн. Үүний дараачаас царигийн талцаан хуучирсан сэдэв болж оросуудын нөлөө илт суларсан нь мэдрэгдэж эхэлсэн. Хамгийн сүүлийн тод жишээ бол Оросын талын Ростек төрийн өмчит компанийн Эрдэнэтийн 49 хувиа худалдсан гэнэтийн шийдвэр.  Харин манай улстөрчид уул уурхайд үнэн сүжигтэй гэдгээ харуулсаар байна. Эрдэнэт дээр  айлын хүүхдээс чихэр авчихаад илүү ихийг долоох гэж булаалдах ядуу айлын хүүхдүүд мэт хөгөө чирч суугаа. Харин үүний цаана Эрдэнэт дээр Оросын сонирхол яагаад буурсаныг тооцож харах сөгөө алга. Мэдэрч харж байв ч тэр яахав болсон мэт өөрийн болсон ганц үнээгээ булаалдсаар…

 

Их хурлын гишүүн асан Г.Уянгад нэр зааж хаягласан нэгэн захидал Оросын талаас гэнэт ирсэн тухай мэдээлэл цөөн хэдэн сайтууд дээр харагдаад өнгөрсөн. Энэ захидлын агуулгыг зарим сайтууд нийтэлсэн байдаг. Захидлыг энд дарж үзнэ үү.  Үүнийг ямар нэг улс төржилтгүйгээр эргэн дурсмаар санагдлаа.

 

Эх сурвалж, илгээсэн эзэн нь тодорхойгүй ч захидалд Эрдэнэтийн эдийн засгийн одоо ба ирээдүйд хийсэн үнэлэлт дүгнэлт бол анхаарал татахаар. Захидлын гол агуулга нь манай томоохон эрх бүхий албан тушаалтнууд Оросын тал руу хандсан бололтой.   "Эрдэнэт үйлдвэр” компаний өөрийн болон татан оруулсан хөрөнгөөр зэс хайлуулах үйлдвэр байгуулах, санхүүжүүлэхэд Оросын тал оролцох талаар санал тавьсан ба үүнд боломжгүй гэсэн үндэслэлээ  тайлбарласан утгатай. Заримаас иш татья.

 

… Өнөөдрийн байдлаар "Эрдэнэт үйлдвэр” компани санхүүгийн маш хүнд байдалд байгаа. Агуулахууд нь нормативаас хэтэрсэн болон зориулалтын бус бараа-материалаар пиг дүүрсэн, зээлийн өр 511 тэрбум төгрөг болж, жилийн борлуулалтын 40 хувиас давсан. Өмчлөгчдөд олон жил ногдол ашиг төлөөгүй. Тэр ч байтугай түүнийг зээлийн хөрөнгөөр төлөхийг санал болгож байна. Үйлдвэрээс олон зуун сая доллар гаргуулах тухай асуудыг олон улсын шүүх авч хэлэлцэж байна. Шүүхэд хандсан иймэрхүү олон зуун нэхэмжлэл ар араасаа гарах боломж маш их байна. Зээлийг барьцаагаар өгч байгаа бөгөөд өгч ч ирсэн, тэр барьцаа нь үйлдвэр өөрөө юм .. гэжээ. Энэ захидлын илгээгч тодорхойгүй  тул оросуудын албан ёсны тайлбар гэж үзэхэд учир дутагдалтай.  Гэхдээ яагаад Ростек  Эрдэнэтийн 49 хувиасаа салахын түүс болсон талаарх тун чиг үндэслэлтэй тайлбар энд яваад байгаа. Ийм гаргалгааг Орос хэл дээр хэн нэгэн "үйлдвэрлэж ” болох ч гаргаж тавьсан байгаа өр зээлийн талаарх баримтыг аль ч тал нь үгүйсгээгүй байна. Захидлын агуулга бүхэлдээ Оросын талаас Эрдэнэтийн үйл ажиллагаанд сэтгэл дундуур ба ирээдүйд нь итгэл алдарч байсныг тодорхой илэрхийлжээ.

 

Цаана нь хөрөнгө оруулалт худалдаа эргэлт гээд олон боломж дээр ах нар дуу султай болсон тайлбар бол өөр өнцөгтэй.  Орос, Хятад хоёр улсын эдийн засаг, стратегийн олон талт түншлэлийн ард Хятадын талаас манай улсыг сайн хөршийн харьцаан доор эрчим хүчний бааз болгох талаар үг цухалзаж байлаа. Манай том ордууд газар зүйн байрлалын хувьд Хятадын хил талдаа ойрхон байгаа нь уул уурхайн түншлэлийн нэг өгөгдөл мөн боловч энэ нь оросуудын оролцоог хязгаарлах хэмжээний том хүчин зүйл биш. Дэлхийн том гүрнүүдийн эрх ашгийн төвд орсон Сирид цэрэг дайны агаарын зам гаргаж чадаж байгаа их гүрэн хөрш Монголын говь руу салаа төмөр зам тавих асуудал биш.

 

Эрдэнэтийг хоорондоо булаалдах мэт уралцаад байгаа улстөрчид маань хоёр хөршийн нэг нь холдоод байгаа талаар ямар бодолтой байгааг төгсгөлд асуумаар. Хамгийн том саалийн үнээ зэсийн баяжмалыг орхиж, Эрдэнэтээс оросууд татгалзлаа. Булган, Орхоны бүс нутагт цэнгэг нуур үүсгэж, цахилгаан эрчим хүчээр бусад орон нутгийг хангах Эгийн голын усан цахилгаан станц барих Монголын төсөлд оросууд "үгүй” гэсэн.  Төдөлгүй танай дотоод асуудал гээд гэнэт орхисон. Үүгээр Хятадын талын нэг тэрбум орчим ам.долларын хөрөнгө оруулалтын зам Монголд нээгдэнэ.

 

Хойд хөрш холдоод байгаа санагдахгүй байна уу…

 

  Пүрэвжавын Баярхүү / тоймч /

Эх сурвалж:Shuud.mn