Хүмүүс » page 38 » www.Choibalsan.mn

Танилц: А.Баярцэцэгийн Герман найз залуу

Posted By: adminon: May 19, 2014In: DesignNo Comments

{short-story limit="150"}... Дэлгэрэнгүй

Танилц: А.Баярцэцэгийн Герман найз залуу

Author: marsbold on 2016/12/23, 11:36 [rating-type-1]

[/rating-type-1] [rating-type-2]

[rating-plus][/rating-plus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5

[/rating-type-2] [rating-type-3]

[rating-minus][/rating-minus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
[rating-plus][/rating-plus]

[/rating-type-3]

Дэлхийн мисс-2016 тэмцээнд Монгол Улсаа төлөөлөлөн оролцож шилдэг 11 гоо бүсгүйн нэгээр шалгарсан А.Баярцэцэгийг тойрсон эерэг сөрөг мэдээлэл тасрахгүй байна. Монгол Улсаас тус тэмцээнд оролцсон оролцогчдоос хамгийн өндөр амжилт үзүүлсэн нь А.Баярцэцэг. Тэрбээр авьяаслаг мисс-ийн төрөлд түрүүлж, зорилго бүхий гоо сайхан төрөлд шилдэг 24-т багтаж урьдчилсан шатны шалгаруурлалтад шүүгч, оролцогчдын анхаарлын төвд байв. Монголчуудыг баярлуулж улсынхаа нэрийг олон улсын тавцанд өндөрт өргөсөн гэх үнэлгээ аваад байсан түүнийг шүүмжлэлийн бай болгосон зүйл нь гадаад найз залуутай гэх мэдээлэл. Тэрбээр энэхүү мэдээлэлд албан ёсоор тайлбар хийгээгүй байгаа. Гэхдээ ойрын эх сурвалжийн мэдээллээр түүний найз залуу нь Герман улсын иргэн юм байна. Тэд АНУ-д суралцаж байхдаа танилцан олон жил үерхэж байгаа аж. Ингээд мисс А.Баярцэцэгийн Герман найз залуутай танилц.

Б.Сондор

zuv.mn

More 1461 1

Category: Шар мэдээ, Хүмүүс

ШИЛДГИЙН ШИЛДЭГ БАЙЦААГЧ

Posted By: adminon: May 19, 2014In: DesignNo Comments

{short-story limit="150"}... Дэлгэрэнгүй

ШИЛДГИЙН ШИЛДЭГ БАЙЦААГЧ

Author: marsbold on 2016/12/23, 09:22 [rating-type-1]

[/rating-type-1] [rating-type-2]

[rating-plus][/rating-plus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5

[/rating-type-2] [rating-type-3]

[rating-minus][/rating-minus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
[rating-plus][/rating-plus]

[/rating-type-3]

Нийгмийн даатгалын тогтолцоог хөгжүүлэх, Эрүүл мэнд, нийгмийн даатгалын тухай хууль, тогтоомжийг хэрэгжүүлэх үйлсэд хичээл зүтгэл, бүтээлч хөдөлмөр, санал санаачилгыг хэрэгжүүлэн ажиллаж 2016 оны Эрүүл мэнд, нийгмийн даатгалын салбарын "ШИЛДГИЙН ШИЛДЭГ БАЙЦААГЧ" -аар тус хэлтсийн хяналт шалгалтын байцаагч Б.Ганхуяг шалгарав.

More 535 1

Category: Онцлох мэдээ, Хүмүүс, Дорнод мэдээ

Нөхөр маань С.Зориг агсныг хөнөөх нь байтугай амиа алдсан мэдээг нь гэртээ зурагтаар үзэж байлаа

Posted By: adminon: May 19, 2014In: DesignNo Comments

{short-story limit="150"}... Дэлгэрэнгүй

Нөхөр маань С.Зориг агсныг хөнөөх нь байтугай амиа алдсан мэдээг нь гэртээ зурагтаар үзэж байлаа

Author: marsbold on 2016/12/22, 09:48 [rating-type-1]

[/rating-type-1] [rating-type-2]

[rating-plus][/rating-plus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5

[/rating-type-2] [rating-type-3]

[rating-minus][/rating-minus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
[rating-plus][/rating-plus]

[/rating-type-3]

Ардчиллын алтан хараацайнуудын нэг С.Зориг агсны амь насыг бүрэлгэсэн хэргийн шүүх хурал өнөөдөр үргэлжилнэ. Өчигдөр эхэлсэн шүүх хурал өдөржингөө хуралдсан ч цаг орой болсон тул Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 234.2-т зааснаар "Шүүх хуралдааныг өдрийн цагаар, амрах зайлшгүй шаардлагатайгаас бусад цагт тасралтгүй явуулна" гэж заасны дагуу өнөөдөр үргэлжлүүлэхээр болсон юм.

Шүүх хуралд Ц.Амгаланбаатар, Т.Чимгээ, Б.Содномдаржаа нарыг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 91.2.1, 91.2.4, 91.2.6, 91.2.10, 91.2.11, 91.2.12, 91.2.13, 91.2.16 гэсэн зүйл заалтаар шүүж байгаа юм.

Гэвч шүүгдэгч Б.Содномдаржаа болон Т.Чимэгээ нарын ар гэрийнхэн уг зүйл заалтуудыг хүлээн зөвшөөрөхгүй. Хэлмэгдүүлж байна хэмээн үзэж байгаа. Учир нь хүн амины хэргээр шоронд ял эдэлж байсан Ц.Амгаланбаатар нь хэрэг наймаалцаж, тэднийг гүтгэсэн хэмээн үзэж байгаагаа илэрхийлсээр байна.

Энэ талаар Б.Содномдаржаагийн эхнэр Г.Энхбаяртай ярилцлаа.

-Та анх нөхрийгөө энэ хэрэгт холбогдсоныг яаж мэдсэн бэ?

-Ц.Амгаланбаатар л миний нөхрийг энэ хэрэгт гүтгэлээ. Ц.Амгаланбаатар хүн амины хэргээр шоронд ял эдэлж байсан. Шоронд байхаасаа л миний нөхөр лүү байнга мессеж бичиж дарамталдаг байсан.

-Ямар учраас дарамталдаг байсан юм бэ. Хувийн өс хонзонтой юу. Тэгээд юу гэж мессеж бичих үү?

-Шоронд эргэж тойрсонгүй гэж л их өс санадаг байсан юм шиг байгаа юм. Тэгээд байнга чамайг ална, эхнэр хүүхдийг чинь хэн ч биш болгож чадна шүү. Чамайг ямар ч аргаар хамаагүй ийм газар авчирна. Ямар байдгийг нь мэдээрэй гэхчлэн мөнхийн мессеж бичиж дарамталдаг байсан. Тэр ч хэлсэн үгэндээ хүрэх шиг боллоо. Бид нар уг нь тухай бүрт нь цагдаагийн байгууллагад гомдол гаргаж, шалгуулахыг хүсдэг байсан. Ирсэн мессеж бүрийг нь хэвлээд цагдаад өгдөг байсан. Гэвч цагдаагийнхан шоронд байгаа хүн яав л гэж ерөөсөө тоогоогүй. Гэтэл эцэстээ ийм аймар байдалд хүрчихлээ. Үнэхээр гомдолтой байна. Надруу хүртэл нэг удаа мессеж бичихэд нь би айгаад тэр дугаараа ахиж бариагүй.

Удалгүй манай гэрийн гадаа хар машин байнга зогсдог болсон. Тэгээд л нөхрийн утас дуугараад Ц.Амгаланбаатар залгаад "Чи ОО орж байна уу, одоо л ажлаасаа ирж байгаа юм уу, юундаа хөшигний цаанаас гөлөлзөөд байгаа юм" гээд л хийсэн үйлдэл бүрийг нь нэг бүрчлэн хэлдэг байсан. Шоронд байгаа хүн ингэнэ гэдэг аймшигтай байгаа биз дээ. Тэгэхээр л Ц.Амгаланбаатар хэрэг наймаалцсан нь тодорхой байгаа юм.

-Тэгээд хэзээнээс хэрэгт холбогдуулж шалгасан юм бол?

-Өнгөрсөн оны наймдугаар сарын 31-ний өглөө хүүхдүүдийнхээ сургууль цэцэрлэгийн юмыг бэлдэхээр гарсан юм. Гэтэл нөхөр маань гэнэт алга болчихсон. Би гайхаад баахан хайсан боловч олоогүй. Харин хүмүүс "Хүүе нөхрийг чинь машинтай баахан хүмүүс аваад явчихлаа" гэж хэлсэн. Тэгээд гайхаад дүү нарыг нь дуудаад цагдаагийн байгууллага дээр очсон боловч олоогүй. Харин тав дахь өдөр нь хотод цагдан хорих төвд саатуулагдаж байгааг нь олж мэдсэн.

Уг нь баригдаад явсан өдөр нь л тагнуулын 10 гаруй машин манай гэрт нэгжлэг хийгээд явсан. Манай хадам аавынхыг хүртэл нэгжсэн. Гэвч нөхрийгөө хаана байгааг тав хоногийн дараа мэдэж байсан. Нэгжлэг хийснийхээ дараа "нөхрийг чинь орой буцаачихна" гэсэн хэрнээ л өдийг хүртэл суллаагүй. Энэ хэрэг төрийн нууцад хамааралтай хэрэг учир юу ч ярьж болохгүй гэсээр байгаад өнөөдөр нөхцөл байдал иймдээ туллаа.

-Ц.Амгаланбаатарыг хэр сайн мэддэг юм бэ?

-Манай хамар хашаанд л байсан. Тэгээд хүн амины хэргээр ял авсан юм билээ. Гэтэл шоронд хоригдож байгаа хүний үгээр үг хийлээ. Ахынхаа авгайг хүртэл гүтгэчихлээ шүү дээ.

-Б.Содномдаржааг хэрэг хийснийг хөдлөшгүй баримтаар тогтоосон гээд байгаа шүү дээ?

-Хутга мутга гэж юу байхав дээ. Өөрөө ч гэсэн энэ хэрэгт гүтгүүлж байна. Их гомдолтой байгаагаа хэлсэн.

-Ер нь хэрэг гардаг шөнө яг хаана байсан юм бол. Та мэдэх үү?

-Аав ээжтэйгээ хадланд байсан. Тэгээд орой нь ирээд ээж будаатай цай хийгээд бид хэд телевизороо үзэж байтал мэдээгээр С.Зориг бусдын гарт амиа алдлаа гэх мэдээ гарч байсан шүү дээ. Тийм байтал л нөхрийг минь тэр хүнийг алсан гээд байх юм.

-Нөхрийнх нь биеийн байдал хэр байна?

-Тааруу байна. Сэтгэл санаагаар ч гэсэн их унасан байна. Миний хүүхдүүд 1-11 насны дөрвөн хүүхэд байна. Бага нь аавыгаа хоригдсон хойгуур төрсөн. Хүүхдүүд минь хүртэл аавыгаа нэхээд хэцүү байна. Манай хүн чинь мөрөөрөө даруу төлөв хүн шүү дээ.

Нөхрийг чинь ийм хэрэгт гүтгэсэн Ц.Амгаланбаатарт үнэхээр гомдолтой байна. Хуулийнхан үнэн зөвийг нь олж тогтоогоосой гэж чин сэтгэлээсээ хүсч, гуйж байна. Ц.Амгаланбаатар хоёр хүнийг гүтгэж байгаа юм шиг боловч ард нь хэчнээн хүнийг хохироож байгаагаа мэдэхгүй байна.

Мөн энэ хэргийн цор ганц гэрч болох Б.Булган шүүх хуралд яагаад оролцохгүй байгааг үнэхээр гайхаж байна.

Б.Чимэг

zaluu.com

http://www.zaluu.com/read/e0cgehag

More 420 0

Category: Мэдээ мэдээлэл, Хүмүүс, Ярилцлага

С.Баярцогтод үүсгэсэн эрүүгийн хэрэг

Posted By: adminon: May 19, 2014In: DesignNo Comments

{short-story limit="150"}... Дэлгэрэнгүй

С.Баярцогтод үүсгэсэн эрүүгийн хэрэг

Author: marsbold on 2016/12/21, 10:57 [rating-type-1]

[/rating-type-1] [rating-type-2]

[rating-plus][/rating-plus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5

[/rating-type-2] [rating-type-3]

[rating-minus][/rating-minus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
[rating-plus][/rating-plus]

[/rating-type-3]

Швейцарт очиж С.Баярцогтод эрүүгийн хэрэг үүсгэж 9.2 сая ам доллар дансанд нь байгааг илрүүллээ гэх мэдээлэл таржээ.

Бидний мэдлэг чадвар хомс байхад зурагдсан Оюутолгойн гэрээ монголчуудад илт ашиггүй болсон, үүний хариуцлагыг хүлээх хүмүүсийн нэг нь С.Баярцогт мөн. Түүний самбар дээр зурсан үнээ, монголд орж ирнэ гэсэн мөнгөний тооцоо биелэхгүй байгааг бүгд л харж байна. Дээрээс нь ихтэнгэрийн газрыг Асем нэрээр зувчуулсан үйлдэлтэй холбогдох фактыг нь гадарлах юм. Товчхондоо тэр гэгээн сайхан хүн биш.

Гэхдээ тийм байлаа гээд түүний талаар гарч буй сүүлийн үеийн мэдээлэлд эргэлзэх шалтгаанууд байна.

"Эрүүгийн хэрэг үүсгэх" гэдэг нэр томъёо өөрөө их маргаантай. Ер нь манай эрүүгийн систем дэлхийтэй харьцуулахад нэлээн хойно яваа. Германы шүүх, мөрдөн байцаах байгууллагын үйл ажиллагаатай танилцаж явахад бид тухайн айлчлалын зохион байгуулагч GIZ-ийн туршлагатай хуульч Заяагаар дамжуулан эрүүгийн хэрэг яаж үүсгэдэг юм гэж асуугаад хариулт авч чадаагүй. Учир нь тэд бидний ярьж байгааг огт ойлгохгүй юм билээ. Хичнээн учирлаад ч нэмэр болоогүй. Эцэст нь Заяа маань: Энд тийм юм байдаггүймаа, яг манайхны ойлгодог шиг "эрүү үүснэ" энээ тэрээ юм байхгүй, манайхан дандаа ингэж асуудаг, хэзээ ойлгох юм болоо гэсэнсэн. Энэ германы жишээ, швейцарт яадгийг мэдэхгүй. Гэхдээ иргэшсэн, эрх зүйн соёл төлөвшсөн хөрш улсууд тийм их зөрүүтэй байх нь юу л бол.

Банкны данс, мөнгөний хэмжээ илрүүлсэн нь бас л эргэлзээтэй. Швейцарийн банкны ган мэт нууцлал суларсан нь үнэн ч статусын хувьд хамгийн найдвартай хэвээр л байгаа. АНУ мэтийн хүчирхэг улс 1980 аад оноос шахалт үзүүлсээр мөнгө угаах зэрэг гэмт хэрэгтэй тэмцэх "эрх бүхий" байгууллагын хүсэлтээр мэдээллээ өгдөг болсон. Харин хэн болгоны хүссэнээр юу л бол. Швейцараа байг гэхэд та Худалдаа хөгжлийн банкруу ороод "надад Баяраагийн дансанд байгаа мөнгөний хэмжээг хэлээч" гэхэд өө тэдэн төгрөг байна гээд хэлчихгүй шүү дээ. Ингэхээр тэр 9.2 сая доллар гэдэг тоонд эргэлзээд байгаа юм. Харин С.Баярцогтыг данстай эсэх, их хэмжээний мөнгөтэй эсэхэд эргэлзээгүй. Улс төрд түүнээс бага хугацаагаар, бага албан тушаалд явагсад хэдэн арван саяар тоологдох хөрөнгөтэй байхад мань хүн шиг өндөр боловсролтой, сэргэлэн эр тэр 9.2 сая байтугай хөрөнгөтэй байхад гайхахааргүй.

Энэ бол миний л үзэл бодол. Таамаг, үзэн ядалт, хардалтын хажуугаар логик, нотолгоо, үндэслэл байх ёстой гэсэн санаа.

Жич: Дээрх мэдээллийг манай хууль сахиулах байгууллагууд заавал шалгах үүрэгтэй шүү, хуулиараа. Хэвлэл мэдээллийнхэн ч шаардах нь зөв байх.

Хуульч О.Алтангэрэл

More 315 0

Category: Мэдээ мэдээлэл, Хүмүүс

С.Зоригийн шүүх хуралд Э.Бат-Үүл, Д.Булган нарыг гэрчээр дуудсан ч ирсэнгүй

Posted By: adminon: May 19, 2014In: DesignNo Comments

{short-story limit="150"}... Дэлгэрэнгүй

С.Зоригийн шүүх хуралд Э.Бат-Үүл, Д.Булган нарыг гэрчээр дуудсан ч ирсэнгүй

Author: marsbold on 2016/12/21, 10:36 [rating-type-1]

[/rating-type-1] [rating-type-2]

[rating-plus][/rating-plus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5

[/rating-type-2] [rating-type-3]

[rating-minus][/rating-minus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
[rating-plus][/rating-plus]

[/rating-type-3]

Зоригийг хөнөөсөн хэргийн шүүх хурал 2016 оны 12 сарын 14-ний 10.00 цагт Хорих 461 дүгээр ангид байрлах шүүх танхимд болж долоо хоног хойшилсон дагуу өнөөдөр тус газарт болж байна.

Одоогийн байдлаар шүүгдэгч нарыг шүүхийн танхимд оруулсан бөгөөд өмгөөлөгчдийн хүсэлтээр Б.Булган, Э.Бат-Үүл нарыг гэрчээр дуудсан ч ирээгүй байна.

More 381 0

Category: Мэдээ мэдээлэл, Хүмүүс

Баяндунгийн залуучууд ахмад настанд туслав

Posted By: adminon: May 19, 2014In: DesignNo Comments

{short-story limit="150"}... Дэлгэрэнгүй

Баяндунгийн залуучууд ахмад настанд туслав

Author: marsbold on 2016/12/21, 09:58 [rating-type-1]

[/rating-type-1] [rating-type-2]

[rating-plus][/rating-plus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5

[/rating-type-2] [rating-type-3]

[rating-minus][/rating-minus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
[rating-plus][/rating-plus]

[/rating-type-3]

Хөгжлийн бэрхшээлтэй ахмад настан Г.Оюунтунгалагт Дэнж хорооллын Э.Мөнхбаяр, Т.Амарбат, Ц.Батхүү, А.Анхбаяр, Б.Баяр нарын эдгээр залуучууд 2 машин модыг буулгаж хэрэглэхэд бэлэн болгож өглөө. Ц.Оюунтунгалагт тусалсан залуучууддаа маш их баярлалалаа.

АХМАДЫН ХОРОО

More 451 0

Category: Онцлох мэдээ, Хүмүүс, Дорнод мэдээ, Баяндун

0-5 насны хүүхдэд эм, эмчилгээний үнийг чөлөөлнө

Posted By: adminon: May 19, 2014In: DesignNo Comments

{short-story limit="150"}... Дэлгэрэнгүй

0-5 насны хүүхдэд эм, эмчилгээний үнийг чөлөөлнө

Author: marsbold on 2016/12/15, 17:45 [rating-type-1]

[/rating-type-1] [rating-type-2]

[rating-plus][/rating-plus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5

[/rating-type-2] [rating-type-3]

[rating-minus][/rating-minus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
[rating-plus][/rating-plus]

[/rating-type-3]

Элэгний С вирусийн эмийн үнийг хөнгөлж, ханиад томууны дэгдэлтийн үед 0-5 насны хүүхдэд эм, эмчилгээний үнийг чөлөөлнө

Нийгмийн даатгалын үндэсний зөвлөлийн анхдугаар хуралдаан өнөөдөр боллоо. Хэвлэл мэдээллийнхэнд нээлттэйгээр зохион байгуулж буй нь хуралдааны онцлог гэж НДҮЗ-ийн дарга, УИХ-ны гишүүн, Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын сайд Н.Номтойбаяр хэллээ. Найман асуудал хэлэлцсэний дотор олон нийтийн анхаарлыг татаж буй гурван асуудлыг тодотгоё.

Монгол улсад 400 орчим мянган иргэн элэгний С вирусын халдвар, өчвлөлтэй байна. Энэ нь хорт хавдар, нас баралтын голлох шалтгаан болж байгаа тул иргэдэд төрөөс хэрхэн анхаарал хандуулж, дэмжлэг үзүүлэх талаар НДҮЗ энэ удаагийн хурлаараа дараахь шийдвэрийг гаргалаа. Засгийн газрын хуралдаанаас элэгний С вирусыг устгадаг таван төрлийн эмийн үнэд хайрцаг тутамд 210 мянган төгрөгөөр хөнгөлөлт үзүүлэх, санхүүжилтийг Нийгмийн даатгалын сангаас гаргах зохицуулалт хийхээр шийдвэрлэснийг НДҮЗ-ийн хурлын тогтоолоор албажуулж, хэрэгжүүлэх бололцоог бүрдүүллээ. 340-720 мянган төгрөгийн үнэтэй, өөр өөр улсад үйлдвэрлэгдсэн ч үйлчилгээ нь ижилхэн таван төрлийн эмийн нэг хайрцагт 210 мянган төгрөгөөр тооцож хөнгөлөлт олгоно.

Ханиад томууны дэгдэлтийн үед 0-5 насны хүүхдэд эм, эмчилгээний үнийг чөлөөлнө

Өвлийн хүйтрэл эхэлсэнтэй холбоотойгоор бага насны хүүхдүүдийн дунд ханиад, томууны дэгдэлт идэвхжиж хүүхдийн болон өрхийн эмнэлгүүд ачаалал ихтэй ажиллаж байна. Түүнчлэн эцэг, эхчүүд эм болон эмчилгээний төлбөрт багагүй мөнгө зарцуулж байгаа нь өрхийн төсөвт хүндрэл учруулж байгаа. Тиймээс Нийгмийн даатгалын сангаас зарим төрлийн ханиад томууны эм, эмнэлгээр үйлчлүүлсэн эмчилгээний зардлыг санхүүжүүлэхээр 1.5 тэрбум төгрөг зарцуулахыг НДҮЗ-ийн хуралдаанаар зарчмын хувьд дэмжлээ. Эмийн үнийн хөнгөлөлтөд 500 орчим сая төгрөг, хэвтэн эмчлүүлэх зардалд тэрбум орчим төгрөг зарцуулна. Тодруулбал, ханиад томууны эсрэг үйлчилгээтэй 10 гаруй нэр төрлийн эмийн үнийг 100 хувь чөлөөлөх, 0-5 настай хүүхэд ханиад томуугийн улмаас хэвтэн эмчлүүлсэн тохиолдолд төлбөргүй болгох хэрэгтэй гэж үзсэн. Үүнд Эрүүл мэнд, нийгмийн даатгалын ерөнхий газар, Эрүүл мэндийн яамтай гэрээтэй хувийн эмнэлгүүд ч хамаарах юм байна. Гэхдээ дээрх ажлыг хэрэгжүүлэхийн тулд холбогдох яам, агентлаг шуурхай ажиллаж эмийн нэрс болон үйлчилгээ үзүүлэх эмнэлгийн нэрийг тодотгох шаардлага байгаа. Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын яам, Эрүүл мэндийн яам хамтран дээрхи ажлыг зохион байгуулна.

Нийгмийн даатгалын сангийн 2016 оны тайлан сонсож, дүнг хэлэлцлээ

Нийгмийн даатгалын Үндэсний Зөвлөл өнөөдөр Нийгмийн даатгалын сангийн 2016 оны тайланг сонсож хэлэлцлээ. Одоогоор Нийгмийн даатгалын сангийн чөлөөт мөнгөн үлдэгдэл болох 557 тэрбум төгрөгийг есөн хувийн хүүтэйгээр банкинд байршуулсан. Харин Монголбанкнаас тогтоосон бодлогын хүү нь 15 хувь байгаа нь ихээхэн мөнгөний орлогын боломжоо алдаж буй хэрэг гэж салбарын сайд хэллээ. Тиймээс бодлогын хүүнээс 6 хувь доогуур байгаа нь 557 тэрбум төгрөгийн орлогодвол зохих хүүнээс 30 орчим тэрбумыг алдаж байгаа зэргийг харгалзан банкинд харилцах хэлбэрээр байршиж байгаа 80 орчим тэрбум төгрөг, хадгаламж хэлбэрээр байршиж буй 557 тэрбум төгрөгийг нийлүүлээд банкуудад дахин байршуулахдаа хэд хэдэн шаардлага тавихаар шийдвэрлэлээ. Нэгдүгээрт, Монголбанкны бодлогын хүүнээс доошгүй буюу 15 хувиас багагүй хүүтэй. Хоёрдугаарт, тэтгэврийн зээлийн хүүг бууруулах зорилгоор тэтгэвэр тавьж байгаа, тэтгэврийн зээл олгож байгаа банкуудтай харилцан тохиролцох замаар буюу маржинаа тохирох нөхцөлөөр байршуулах санал тавьсан. Үүний мөрөөр Төрийн банк, ХААН банкнаас саналаа ирүүлээд байгаа аж. Цаашид бусад банкууд ирүүлж, дээрх ажил хэрэгжсэнээр тэтгэврийн зээлийн хүү буурна гэж Хөдөлмөр Нийгмийн хамгааллын яам үзэж байна.

More 482 0

Category: Онцлох мэдээ, Улс төрч, Хүмүүс, Дорнод мэдээ

Михаил Горбачев: ЗХУ-ын бүрэлдэхүүнд байсан орнууд дахин нэгдэх боломжтой

Posted By: adminon: May 19, 2014In: DesignNo Comments

{short-story limit="150"}... Дэлгэрэнгүй

Михаил Горбачев: ЗХУ-ын бүрэлдэхүүнд байсан орнууд дахин нэгдэх боломжтой

Author: marsbold on 2016/12/15, 11:45 [rating-type-1]

[/rating-type-1] [rating-type-2]

[rating-plus][/rating-plus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5

[/rating-type-2] [rating-type-3]

[rating-minus][/rating-minus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
[rating-plus][/rating-plus]

[/rating-type-3]

ЗХУ-ын удирдагч асан Михаил Сергеевич Горбачёвын "Итар-тасс” агентлагт өгсөн ярилцлагын хэсгээс хөрвүүлэн хүргэж байна.

-ЗХУ бутарч коммунист эвсэл задран унасны хариуцлагыг хэн хүлээх ёстой вэ?

-Надаас хариуцлага нэхэх хэрэггүй. Би уналтад оруулаагүй. Харин ч ЗХУ-ын замналын сүүлчийн хором хүртэл шинэчилж, сэргээж, хамгаалахыг хичээсэн.

-ЗХУ бутарсны шалтгааныг өөрчлөлт, шинэчлэлт эхэлсэнтэй холбоотой гэж үздэг. Хямралын эхлэл болсон тэрхүү өөрчлөлт чухам юу байв?

-1991 оны наймдугаар сард болсон төрийн эргэлт хийх оролдлого ЗХУ-ын түүхэнд ноцтой сөрөг үр дагавар авчирсан. Энэ талаар ярихад хэсэг бүлэг хүмүүсийн тухай бодол санаанд бууж байгаа болов уу. Юутай ч Борис Ельцин бид хоёр зан байдлын хувьд тэс ондоо хүмүүс. Тэр хэт их сэтгэлийн хөдөлгөөнтэй, дэндүү дэврүүн хүн байсан. Өөрийнх нь улс төрд гүйцэтгэх үүрэг оролцоо хэр чухлыг хэзээ ч ойлгож байгаагүй.

Энэ ямар нэг битүү утгатай үг биш болохоор лавшруулж асуух хэрэггүй. Их хүсэл тэмүүлэлтэй "дүрэлзсэн” хүн учраас тэр эрчээрээ төв засгийн эсрэг тэмцсэн байх. Улс төрийн товчооны гишүүнээс буусныхаа дараа сэтгэлээр унаж, хэсэгхэн хугацаанд гутралд орж байснаас харахад түүнийг эмзэг хүн гэж дүгнэдэг юм.

Магадгүй эсэргүүцэл эхлүүлж, төрийн эргэлт хийх талаар бодсон нь үүнээс ч болсон байх. Ельцин Коммунист намын төв хорооны хурал дээр "Манай улсад Горбачёвыг тахин шүтэх гэдэг үзэл баримтлал тогтоод байна” гэж байсан. Энэ нь олон нийтийн анхаарлыг татах эсвэл ЗХУ удахгүй бутарна гэдгийг сануулсан үйл явдал байсан байх. Ельцин гайхалтай ухаалаг, оюуны асар өндөр чадвартай хүн байсан. Гэхдээ эрх мэдлийн төлөө зогсолтгүй зүтгэдэг байдал нь бүх зүйлийг нураасан юм. ЗХУ-ын бутралын шалтгаан болсон гол өөрчлөлт нь Беловежийн зөвшилцөл гэдгийг бүгд мэднэ. Тиймээс Горбачёв гэдэг хүнд ач холбогдол өгөх хэрэггүй.

-Хэлэлцүүлэг бүрийн үеэр ЗХУ-ын уналтын шалтгааныг хөнддөг. Яагаад Горбачёв Ельцин, Украины тэргүүн Леонид Кравчук, Беларусийн парламентын дарга Станислав Шушкевич зэрэг Беловежийн ойд цугларсан хүмүүсийг баривчлаагүй юм бол гээд л?

-Тэдний цугларалтын зорилгыг мэдээгүй байсан юм.

-Тэдний Минскт уулзаж Тусгаар улсуудын хамтын нөхөрлөлийг байгуулах тухай гэрээнд гарын үсэг зурах гэж байгаа талаар танд мэдээлэл огт очоогүй юм уу. Жирийн хүнээс илүү их хүрээлэл, мэдээлэл дамжуулагч сувагтай байсан гэж бодож байна?

-Би тийм зүйл огт сонсоогүй. Яахав, уулзалтын өмнөхөн Ельцинтэй тааралдаж, хэсэг зуур ярилцсан. Тэр үед надад С.Шушкевичийн урилгаар Беловеж руу явах гэж байгаагаа хэлсэн. Тухайн үед хэн ийм юм болно гэж санах билээ. Удирдах албан тушаалтнуудтай найрсаг харилцах хэрэгтэйг сануулж ялангуяа Украины удирдагч Л.Кравчуктай тусгайлан ярилцаарай гэж даалгаж байлаа.

-Бүх зүйл буруугаар эргэсний дараа ч Б.Ельцинийг баривчлах эрх танд байсан шүү дээ?

-Энэ тухай бодоогүй биш бодсон. Иргэний дайны үнэр үнэртсэн учраас эрх мэдлээ хадгалахаас илүү ардчилсан аргаар тэмцэхийг зорьсон юм. Ер нь тоталитар дэглэмийг халах шийдэмгий өөрчлөлт хийвэл "цус урсахгүй” байх гэж бодсон. Гэхдээ би буруу бодсон юм билээ.

Миний хувийн ашиг сонирхол бус улс орны асуудал яригдаж байгаа учраас шийдвэр тогтоолыг л дагана. Тухайн үед ЗХУ-ыг албан хүчээр хадгалж үлдэхийг зорьсон бол улс орон "Галд өртөх" байсан. Удирдагч болохыг мөрөөдөж байсан хүмүүсийн хүслийг дагаж мөн цус асгаруулахаас зайлсхийсэн учраас би албан тушаалаасаа огцорсон.

-ЗХУ-ын бутралыг Вашингтоны зүгээс дэмжиж байсан гэж олон хүн ярьдаг. Хэрвээ тийм бол ЗХУ-ын бутрал тэдэнд ямар ашигтай байв?

-ЗХУ-тай бараг 100 жил арсалдсан оронд бол энэ улс дотроосоо идэгдэж, хэдэн хэсэг бутарч байгааг харахад таатай л байсан байх. Гэхдээ надад хэлэх ёсгүй зүйл гэж бий. Ялангуяа ЗХУ-ын бутралын үе дөнгөж эхэлж байхад Вашингтон ямар байр суурь, оролцоотой байсныг хэлэхгүй.

-ЗХУ-ыг сэргээн байгуулах боломжтой юу. Та энэ талаар ямар байр суурьтай байдаг вэ?

-ЗХУ-ыг сэргээн байгуулах боломжгүй. Харин шинэ холбоот улс байгуулж болох юм.

-Шинэ холбоот улс байгуулбал хуучин хилийн дагуу юу?

-Тийм ээ, ЗХУ-ын бүрэлдэхүүнд байсан орнууд дахин нэгдэж өмнөхтэй ижил бүрэлдэхүүнтэйгээр. Гэхдээ чөлөөт хүсэлтийн дагуу элсдэг шинэ холбоо байгуулах бүрэн боломжтой гэж боддог.

-Өнгөрсөн сард АНУ-ын Ерөнхийлөгчийн сонгууль боллоо. Таны хувьд хэнийг дэмжиж байсан бэ?

-Ардчилсан намын Хиллари Клинтоныг ялах болов уу гэж таамаглаж байсан. ДоналдТрампыг Ерөнхийлөгчөөр сонгогдсонд бага зэрэг гайхсан. Д.Трамп улс төрийн туршлага багатай ч энэ нь зарим талаараа сайн зүйл юм.

М.Даваахүү

Эх сурвалж: "Монголын үнэн” сонин

More 345 0

Category: Мэдээ мэдээлэл, Гадаад мэдээ, Хүмүүс

Спортын шилдгүүд ирэх долоо хоногт тодорно

Posted By: adminon: May 19, 2014In: DesignNo Comments

{short-story limit="150"}... Дэлгэрэнгүй

Спортын шилдгүүд ирэх долоо хоногт тодорно

Author: marsbold on 2016/12/14, 14:26 [rating-type-1]

[/rating-type-1] [rating-type-2]

[rating-plus][/rating-plus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5

[/rating-type-2] [rating-type-3]

[rating-minus][/rating-minus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
[rating-plus][/rating-plus]

[/rating-type-3]

А.АКЭРКЭ

Спортын тухайн оны шилдгүүдийг тодруулдаг "Бөртэ Чоно” ёслолын ажиллагаа энэ сарын 23-нд болох нь. Энэ арга хэмжээний үеэр таван номинацад спортын шилдгүүдийг тодруулдаг уламжлалтай. Ингэхдээ шалгаруулалтын шилдэг тамирчин, дасгалжуулагч, багийг Монголын спортын сэтгүүлчдийн холбооны гишүүн сэтгүүлчдийн саналыг авч тодруулдаг байгаа. Спортын сэтгүүлчдийн оролцох санал хураалтын шугам энэ сарын 16-ны 00:00 цагт нээгдэж, 22-ны 23:59 цаг хүртэл үргэлжлэх юм байна. Ямартай ч энэ удаад 2016 онд үзүүлсэн амжилтыг нь харгалзан дараахь тамирчин, дасгалжуулагчдыг оны шилдэгт нэр дэвшүүлжээ.

Оны шилдэг эрэгтэй тамирчин

-Д.Алтансүх-/Жүдо/ Ази тивийн аварга, Их дуулга тэмцээний хүрэл, "Гранпри” тэмцээний алт, мөнгө, хүрэл медальт
-Г.Мандахнаран-/Чөлөөт бөх/ "Рио-2016” олимпын наадмын шагналт V байр, Гранпри тэмцээний алт, хүрэл медальт
-Ч.Марал-Эрдэнэ-/Самбо/ Дэлхийн аварга
-Л.Отгонбаатар-/Жүдо/ "Рио-2016” олимпын наадмын шагналт V байр, Гранпри тэмцээний алтан медальт
-Д.Отгондалай- /Бокс/ "Рио-2016” олимпын наадмын хүрэл медальт, олимпын эрхийн тэмцээний аварга
-Э.Содномпэлжээ-/Пара пауэрлифтинг/ "Рио-2016” паралимпын хүрэл медальт
-П.Тэмүүжин-/Таэквондо/ "Рио-2016” олимпын наадамд оролцсон, олимпын эрхийн тэмцээний мөнгөн медальт
-Б.Ууганхүү-/Пара жүдо/ "Рио-2016” паралимпын наадмын хүрэл медальт
-Э.Цэндбаатар-/Бокс/ "Рио-2016” олимпын наадмын шагналт V байр, Гранпри тэмцээний аварга

Оны шилдэг дасгалжуулагч

Ч.Базарсүрэн-Жүдо, пара жүдо
Д.Батсүрэн-Бокс
Ц.Баярсайхан-Чөлөөт бөх
Ж.Ганхуяг-Буудлага
Ё.Төмөрбатаа-Бокс
Б.Төрбат-Хөнгөн атлетик
Ц.Хосбаяр-Хүндийг өргөлт
Ц.Цогтбаяр-Чөлөөт бөх
Х.Эрдэнэт-Од-Жүдо

Оны шилдэг эмэгтэй тамирчин

-М. Анхцэцэг-/Хүндийг өргөлт/ "Рио-2016" олимпын наадмын VIII байр, Ази тивийн аварга, залуучуудын дэлхийн аварга
-О.Гүндэгмаа-/Буудлага/ "Рио-2016” олимпын наадамд зургаан дахь удаагаа оролцсон, Дэлхийн цомын хүрэл медальт
-А.Ичинноров -/Бодибилдинг/ Фитнес ангиллын дэлхийн аварга
-Б.Мөнхзаяа- /Хөнгөн атлетик/ "Рио-2016” олимпын наадамд оролцсон, Улаанбаатар марафон болон Чэндү марафоны аварга
-Г.Нандинзаяа- /Буудлага/ "Рио-2016” олимпын наадамд оролцсон, "Дэлхийн цом”-ын хүрэл медальт
-Д.Отгонцэцэг-/Чөлөөт бөх/ ДАШТ-ий хүрэл медальт, Ази тивийн аварга
-Д.Сумъяа-/Жүдо/ "Рио-2016” олимпын наадмын мөнгөн медальт, Ази тивийн аварга, Мастерс тэмцээний аварга, Дэлхийн чансааг тэргүүлэгч
-Г.Угалзцэцэг-/Бодибилдинг/ Ази тивийн аварга, Дэлхийн хошой аварга
-М.Уранцэцэг-/Жүдо/ "Рио-2016” олимпын наадмын V байр, ААШТ-ий мөнгө, "Их дуулга” тэмцээний алт, мөнгө, хүрэл медальт, дэлхийн чансааг тэргүүлэгч

Оны шилдэг залуу тамирчин

-Б.Сумъяа- /Тэшүүр/ "Лиллехаммер-2016” залуучуудын олимпын аварга
-Б.Тэгшбаяр /Дугуй/ Өсвөр үеийн дэлхийн аварга
-Э.Тэмүүжин /Пүүл бильярд/ Өсвөр үеийн ДАШТ-ий мөнгөн медальт

Оны шилдэг баг

-Сагсан бөмбөгийн 3x3 шигшээ баг-Азийн элсний спортын наадмын мөнгөн медальт
-Сагсан бөмбөгийн оюутны 3x3 шигшээ баг-Оюутны ДАШТ-ий мөнгөн медальт
-Волейболын "Хасу мегастар” клубийн эрэгтэй баг-Улсын хэмжээний таван тэмцээнд түрүүлсэн
-Сагсан бөмбөгийн оюутны шигшээ баг-Оюутны ААШТ-ий аварга
-Хөлбөмбөгийн "Эрчим” клуб-Үндэсний дээд лигт 10 удаа түрүүлсэн
Эдгээр нэр дэвшигчдээс оны шилдэг гурван эмэгтэй тамирчин, оны шилдэг гурван эрэгтэй тамирчин тодрох бол оны шилдэг залуу тамирчин оны шилдэг спорт тоглоомын баг, оны шилдэг гурван дасгалжуулагч санал асуулгын үр дүнд тодорч, "Бөртэ чоно” ёслолын үеэр шилдгийн шилдгүүдийг зарлах юм. Эх сурвалж: www.assa.mn

More 421 0

Category: Мэдээ мэдээлэл, Хүмүүс, Спорт

Д.Цогтбаатар:Н.Алтанхуяг намайг ажлаас халсан нь ч би түүнд гомддоггүй

Posted By: adminon: May 19, 2014In: DesignNo Comments

{short-story limit="150"}... Дэлгэрэнгүй

Д.Цогтбаатар:Н.Алтанхуяг намайг ажлаас халсан нь ч би түүнд гомддоггүй

Author: marsbold on 2016/12/13, 16:34 [rating-type-1]

[/rating-type-1] [rating-type-2]

[rating-plus][/rating-plus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5

[/rating-type-2] [rating-type-3]

[rating-minus][/rating-minus]
- 0
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
[rating-plus][/rating-plus]

[/rating-type-3]

Төрийн Өмчийн Хорооны дарга асан, Ардчилсан Намын гишүүн Д.Цогтбаатартай уулзаж улс төр, цаг үеийн асуудлаар ярилцлаа.

-Ардчилсан намын их хурал болж өнгөрлөө. Энэ намын анхан шатны нэгжээс эхэлж удирдах албыг нь хашиж явсан жирийн гишүүний хувиар намаа шинэчлэх үйл явцыг юу гэж дүгнэж байна вэ, шинэчлэх зорилгодоо хүрсэн үү?

-Ардчилсан намын шинэчлэгдэх үйл явц уг нь нэлээд эртнээс эхэлсэн шүү дээ. Энэ бол анхан шатандаа дунд шатандаа яригдаж байсан л асуудал. Ер нь бол үечлээд аваад үзэх юм бол 1989, 90-ээд оноос 1998 он хүртэл Ардчилсан нам бол өөрийн үзэл санаа, концевц, үнэт зүйлсээрээ яг зарчмаараа явж байсан. 1996 онд Ардчилсан холбоо эвсэл ялж төрийг барих эрх мэдлийг анх удаагаа олж авсан түүхэн үе л дээ. Энэ үед шинэ залуу боловсон хүчинтэй улс төрийн хувьд маш хүнд байсан. Тийм нөхцөлд төрийг барьж явна гэдэг амаргүй ажил шүү дээ. Ингэж яваад үнэт зүйлээ яагаад гээчихсэн гэхээр албан тушаал гэдэг юм ийм байдалд оруулдаг юм байна. Анх 90-ээд оны залуучууд бид ардчиллыг юу гэж ойлгодог байсан гэхээр эрх чөлөөн дээр тулгуурласан үзэл бодолтой байсан. Ер нь бол монголын нийгэм эрх чөлөөтэй л болох ёстой, социализмыг сайжруулъя л гэж анх зоьсон. Шууд ардчиллыг байгуулъя гэсэн сэтгэлгээ анх бол байгаагүй. Үүнийг хүн бүхэн хүлээн зөвшөөрөх ёстой байх гэж бодож байна. Өөрчилье, шинэчлэгдье гэсэн зүйл яваад л байсан. Тэр юм нь одоо хүртэл хадгалагдаад яваад байгаад харамсаж байгаа юм. Өнөөдөр ардчилсан намын их хурал яагаад өөрчлөгдөж, шинэчлэгдэхгүй ийм байдалд хүрчихэв гэхээр хэдхэн улсууд эрх мэдлийг төвлөрүүлчихсэн. Томоор аваад үзэх юм бол нэгдүгээрт: Монголын нийгэмд аюул учирчихлаа. Өнөөдөр ардчиллынхаа үнэт зүйлсийг хамгаалж, түүнийг баталгаажуулахын төлөө явж байгаа юм алга. Ардчилал гэдэг хийчихээ л ханадаг асуудал биш байхгүй юу. Саяхан олон жил монголд ажилласан, сүүлд элчин сайдаар ажиллаж байсан Японы элчин сайд хэллээ шүү дээ. Ер нь энэ ардчилал хамгаалах хэрэгтэй шүү гэж. Гадны хүний нүдээр хэлчихлээ шүү дээ. Одоо нүдэн дээр харагдаад байгаа. Тэгэхээр бидэнд бол ардчилалд аюул учирчээ гэж. Энэ нь намын шинэчлэл гэдгийг ерөөсөө явцуу ойлгомооргүй байна. Нийгмийг дахиад шинэчлэх хэрэгтэй байна гэсэн үг. Тэгэхээр тэр үеийн залуучууд эрх чөлөөгөө олохын төлөө явсан учраас гэгээлэг байсан. Одоогийн залуучууд бол энэ тэгш эрх, тэгш хуваарилалт дээр тулгуурласан ийм юман дээр яваад байгаа байхгүй юу. Жишээлбэл баялагтай болчихлоо. Баялгаа яаж хуваарилах вэ, ард түмэндээ яаж хүргэхэв гээд тэгш хуваарилалтын үе эхэлчихлээ шүү дээ. Эндээс болоод монголын улс төрчид, намууд ямар байдалд хүрсэн гэхээр намуудын тогтолцоонд өөрчлөлт оруулах, болохгүй бол энэ өнөөгийн тогтолцоо нь намууд өөрчлөлт хийх боломжгүй болчихжээ. Анх бид энэ их хурлыг өөрчлөлт хийх нь байна гэж бодсон уу, бодсон. Жирийн гишүүний хувьд ингэж бодсон. Гэтэл энэ хүлээлт жаахан сэтгэлд хүрсэнгүй. Юун дээр харагдсан гэхээр анх зохион байгуулалт дээрээс харагдсан.

-Жишээлбэл ямар?

-Шоу хэлбэр. Юу вэ гэхээр хуучин нийгмийн улс төрийн товчоо ард түмнээс айгаад ер нь аль болохоор юмыг нуудаг, хаадаг ийм байлаа. Тэгвэл энэ эрх мэдэлд хүрсэн бүлэглэл яг тэр алдааг давтаж эхэлж байна. Өнөөдөр жирийн гишүүдээсээ үг сонсъё гэдгээсээ айдаг болчихсон байна шүү дээ. Тэгээд яагаад шоу хэлбэрт орсон гэхээр өнөөдөр ардчилсан нам сонгуульд ялагдсан гэдгээрээ их хурлаа хийх ёстой байсан. Тэнд улс орны амьдрал яригдах нь гарцаагүй. Гэхдээ хамгийн гол нь намын асуудлаа ярих ёстой байсан. Нам өнөөдөр ямар байдалд орчихов гэдгийг судалгаатай ярих байсан. 90-ээд онд ямар байдлаас энэ нам үүссэн юм, тэр явц дундаа ямар үнэт зүйлсээ хамгаалж ажилласан, иргэд гишүүд рүүгээ яаж хандаж байсан юм, тэдэнтэй хэрхэн хамтарч ажиллаж байсан зэрэг асуудал. Гэтэл тэр хурал дээр жирийн гишүүдийн үгийг бага сонсъё, зүгээр шоу болгоод ялалт байгуулсан сумууддаа туг гардуулах баяр маягтай юм хийсэн. Харгин манай жирийн гишүүд өөрсдөө ардчилалтай учраас тэр шүүмжлэлийг өөрсдөө өрнүүлсэн. Тэр нь амьд харагдсан учраас ийм алхам руу орохоос өөр аргагүйд хүргэсэн. Тэрнээс биш эрх барьж байгаа нөхдүүд хэзээ ч түүнийг хүсээгүй.

- Л.Эрхэмбаяр дарга намын даргаа нийт гишүүдээрээ сонгох сунгаа явуулах боллоо. Энэ бол шинэчлэлийн эхний алхам гэж мэдэгдэж байна. Үүнийг жирийн гишүүд та бүхэн юу гэж ойлгож байгаа вэ?

- Анх энэ хурлыг зохион байгуулсан нөхдүүд намын даргыг аль болох, ҮЗХ, их хурлаасаа сонгочих арга байна уу гэж бодож байсан. Хэсэг бүлэг хүмүүс тэгж бодож байсан. Бүгд тэгж бодоогүй. Үүнийг нь жирийн гишүүд эвдсэн байхгүй юу. Анх 600, 800 гаруй төлөөлөгчтэй хурал хийнэ гэж байгаад эсэргүүцэлтэй тулсан учраас 1210 болгосон шүү дээ. Би бол ардчиллын амин сүнсийг хамгийн их хамгаалдаг хүнийг Э.Бат-Үүлийг гэж боддог. Бас Ц.Элбэгдорж байна. Яагаад гэвэл 200-аад оны үед ҮЗХ хуралдаж байхад Э.Бат-Үүл ГЗ гэдэг байгууллагыг байгуулах тухай ярихад наадах чинь улс төрийн товчоо шиг болох гээд байна гэж. Гэтэл өнөөдөр яг тэр хэлснээр нь болчихлоо шүү дээ. ҮЗХ, ГЗ чинь хэдэн улсуудын гарт орчихож байгаа юм. Энэ хурлаар ингэж хэлж байсан хүн бас л нэг юм хэлж байсан, юу гэсэн гэхээр их хурлаа 4 юм уу 5 мянган хүний хэмжээнд хийе, олон хүн байх тусам зөв шийдвэр гарна гэж.

-Фракцууд татан буугдлаа л гэдэг. Энэ их хуралд зориулсан үзүүлбэр үү, аль эсвэл?

-Би 2015 онд анх удаа фракцаасаа татгалзсан. Надаас өмнө фракцаас татгалзъя гэж хэлсэн хүн нэг ч байхгүй шүү дээ. Энэ бол надад маш эрсдэлтэй. Би фракцад байхгүй болохоор бүх фракцийн дарга нар надад муу болно. Энэ хүн юу яриад байгаа юм. Энэ хүн гишүүн мөн юм уу, биш юм уу гээд яриад эхэлнэ шүү дээ. ҮЗХ-ны хурал дээр өнөөдрийг хүртэл нэг ч хүн хэлж фракцаасаа гараагүй нь фракцаасаа айж байгаа байхгүй юу, хулчиганаж. Гэхдээ аливаа улс төрийн шийдвэрийг улс төрч эр зориг гаргаж хийхгүй бол болдоггүй юм аа.

-Намын даргын сунгаанд одоогийн байдлаар найман хүний нэр явж байх шиг байна. Та жирийн гишүүний хувьд хэн нь шинэчлэлийг манлайлаад явчих лидер гэж бодож байна?

-Анх ардчиллыг үүсгэсэн дөрвөн хөдөлгөөн бий. Энэ дөрвөн хөдөлгөөнөөс бид "Монголын ардчиллыг үүсгэн байгуулагчдын шудрага ёс холбоо” гэж байгуулсан. Энэ оны 9 сард анх бид хуралдсан юм. Гэхдээ үүнийг бид ямар нэгэн хүний захиалгатай ийм юм хийгээгүй. Бид зүрх сэтгэлээрээ нэгдэж хийсэн. Тэр хурлыг хийх байрны зардалд бүгдээрээ арав арван мянган төгрөгтэй л очсон. Бид хамгийн гол нь ардчилсан намаа аваръя гэдэг юм ярьсан. Нөгөө нэг нөхдүүд чинь ямар пи-ар хийсэн гэхээр эд ардчилсан намыг л хагалах тараах гэж байгаа хэсэг улсууд байна аа гэдгийг л зориуд гаргаж ирсэн. Гэтэл бид өнөөдөр хүртэл өөрсдийнхөө хийснийг зөв гэдгийг харуулаад явж байгаа. Жирийн гишүүд үүнийг ойлгож бидэн рүү маш их хандаж байгаа. Бүх шудрага гэсэн бүхэн бидэн рүү хандаж байна. Бид Ардчилсан намын ерөнхий нарийн бичгийн даргын үүрэг гүйцэтгэж байгаа Л.Эрхэмбаяр, н.Эрдэнэбат зэрэг удирдлагуудад шаардлага хүргүүлсэн. Хэрэв бидний шаардлагыг биелүүлэхгүй бол намын онц их хурал хуралдуул гэж. Ингээд их хурал хуралдсан. Гэтэл хурал дээр яасан гэхээр бид ямарч буруугүй гэж тойроод бусдад буруугаа чихсээр байгаад дууслаа шүү дээ. Ийм намыг чинь эрүүл гэх үү? Манай дүрэмд хариуцлагын тогтолцоо ерөөсөө байдаггүй юм. Одоо хариуцлагын талаар сайн тусгаж өгөхгүй бол шинэчлэл хийгдэхгүй. Нэр дурдаж бол одоогоор чадахгүй байна. Бид холбоон дээрээ ямар нэр дэвшигч энэ шалгуур хангаж байна вэ гэдэг асуудлаа яриад явж байгаа учраас.

-Хуралд лобби орсон гэж яриад байгаа. Энэ талаар?

-Бод л доо. Үүрийн даргад нэг хоногийн өмнө хэлэлцэх асуудлыг файлаар нь өгч байна шүү дээ. Цаасаар нь биш. Үүнийг авсан үүрийн дарга чинь бүх гишүүддээ үүнийг тарааж чадахгүй шүү дээ. Тэгээд 1210 хүний бүтцийг бас хараарай та нар. Дандаа дарга нар. Ингэхээр чинь лобби ажиллаж байна гэдэг нь харагдаж байгаа биз дээ.

-Танай намын лидерүүд дотроо толхилцоод байгаа. Энэ талаар?

-Төрийн алба хашиж байгаа албан тушаалтнууд хариуцлагын онцгой эрэмбэтэй байх ёстой. Манай намд жирийн гишүүд нь хариуцлага үүрээд байгаа мөртлөө тэр дээр байгаа нөхдүүд хариуцлага үүрэхгүй байгаа юм. Жишээлбэл улс төрийн алдаа хийгээд байгаа байхгүй юу. Өндөр алба хашиж байгаа нөхдүүд намынхаа дүрмийг сахимаар байна. Сүүлийн 10-аад жил нам удирдаж байсан хүмүүс бүгд дүрмийг зөрчсөн. Жишээлбэл Н.Алтанхуяг сонгуулийн өмнө мэдэгдэл гаргаж байна. Энэ чинь том алдаа шүү дээ. Нээлттэй гэсэн мөртлөө Л.Гүндалайг авахгүй байгаа нь шудрага бус юм. Н.Алтанхуягийн дэргэд Л.Гүндалай бол энэ намыг ядарч явахад нь тулж байсан хүн байхгүй юу. Н.Алтанхуяг өөрөө юм хийчихээд шалгагдаад байгаа байхгүй юу. Тэгчихээд дээрээ байгаа Ц.Элбэгдорж руу дайраад. Ц.Элбэгдоржийн санаачилсан ажлыг дэмждэггүй байсан шүү дээ тэр. Том төрөөс ухаалаг төр, шилэн данс гээд л. Намайг Төрийн өмчийн хорооны дарга байхад хамгийн их дэмжиж байсан хүн нь ерөнхийлөгч байсан. Энэ төрийн эрх мэдэлтнүүдийн хооронд болж байгаа наймааг зогсоох гэж тэмцэж байна гээд ер нь бол бодлогын хувьд дэмжиж байсан. Н.Алтанхуяг гэдэг хүн 2013 онд ЗГ-ын 100-р тогтоол гаргасан. Тэр тогтоолоор Эрдэнэт үйлдвэрийг Эрдэнэс MJL- гэж дампуурсан компанид өгөх гэсэн утгатай л байхгүй юу. Тэрийг би эсэргүүцсэн. Би эсэргүүцсэн гэдгээр биш би хуулиа барьсан. Яагаад гэвэл тэр асуудал олон улсын гэрээ хэлэлцээрээр зохицуулагдаж байх ёстой асуудал. Нэг талын гаргасан шийдвэрээр шийдэх ёсгүй байхгүй байсан. Би тэрнийг хамгаалсныхаа төлөө ажлаас чөлөөлөгдсөн. Н.Алтанхуяг өнөөдөр Д.Цогтбаатарыг чөлөөлсөнд гомддог юм байна гэж ойлгож магадгүй. Тийм биш би хэнд ч гомддоггүй. Би төрийн албаны шалгалтыг яаж өгсөн гэж санана. Яг оюутан хүн шиг өгсөн. Долоон хоног бэлдэж байгаад өгсөн чинь шалгалт оруулчихсан. Аудит, мэргэжлийн хяналтаас зэрэг хүн ирчихсэн, миний юу хийж байгааг хараад сууж байгаа шүү дээ. Би оюутан хүн шиг, үнэндээ доромжлуулж байгаа байхгүй юу. Би ер нь доромжлуулж амьдрах ёстой юу. Хэзээ ч үгүй. Би сурагч, оюутан, армид байхаасаа багш нарынхаа урдаас болохгүй юмыг эсэргүүцдэг тийм л хүүхэд байсан.

-Та Дорнодод УИХ-ын сонгуульд бие дааж нэр дэвшсэн. Энэ сонгууль луйврын сонгууль боллоо, хуйвалдлаа хоёр нам гэсэн хардлага байна?

-Л.Эрхэмбаяр гэдэг хүн анх удаа эсрэг намтайгаа хуйвалдаж сонгуульд намаа унагадаг ийм үйлдэл гаргасан хүн. Мэдсээр байж илүү юм их хийсэн. Сонгуулийн өмнө сонгуулийн хууль өөрчлөх гэх мэт хууль зөрчсөн зүйлүүд хийж намыг ялагдуулсан. Энэ хоёр нам юу гэж үзсэн гэхээр бие даагчдыг шахъя гэсэн зорилгоор хууль хийсэн. Намуудад санал өгөх, итгэх нийгмийн уур амьсгал тааруу байсныг харгалзаад шүү дээ. Мөнгө өгч байна гэж та нар бодож байна уу, үгүй. Ингэдэг болсон байна. Найман ам бүлтэй айл байлаа гэхэд найман хонь худалдаж авна гэдэг. За, нэгийг нь зуун мянгаар гэж бодъё л доо. Авна гэчихээд мөнгөө өгдөггүй. Манай намд саналаа өгөөрэй. Тэгвэл хонины чинь мөнгийг өгнө гэж. Тэгэхээр малчин айл найман хонио найман зуун мянга болгоод саналаа өгчихнө гэдэг тэр айлд ашигтай биз дээ. Ийм далд аргаар сонгуульд санал авдаг болсон байна.

-Та ТӨХ-ны даргын албан тушаалаас яагаад чөлөөгдсөн юм бэ?

Би чинь ТӨХ-ны дарга болоод нийгэмд төрийн өмчийн компаниуд алдагдалтай ажиллаж байна, 64 тэрбум төгрөгийн алдагдалтай байна гэж зарлаад бүр үе шаттай арваад сая, арваас зуун сая, зуун саяас тэрбум, тэрбумаас дээшээ алдагдалтай гэж би дөрөв хувааж анх удаа олон нийтэд ил гаргасан. Энэ юу харуулж байна вэ гэхээр нөгөө ард түмний хяналтыг бий болгож өгч байгаа байхгүй юу. Эрдэнэт үйлдвэрт жилдээ шахдаг байсан хорин мянган тонн ган бөмбөлөгийг их соёлтойгоор арван мянган тонныг оросоос, арван мянгыг нь хятадаас нийлүүлнэ гээд бүр ингээд тохирчихсон тэр наймаан дээр тодорхой хүмүүс байж байдаг төрийн ийм наймааг би зогсоосон. Шууд дарханы төмөрлөгийн үйлдвэрт бэлдцийг нь хийдэг гэрээ байгуулсан. Үүнээс ямар үр дүн гарсан гэхээр жилд гурван сар ажилгүй сул зогсдог байсан тус үйлдвэрийн ажилчид ажилладаг болсон. Эрдэнэт үйлдвэр жилдээ 4 сая ам доллар хэмнэсэн. Зөвхөн ганцхан наймаанаас шүү дээ. Тэгээд хоёр жил өнгөрч байтал намайг хүчээр чөлөөлсөн. Ингэж намайг Н.Алтанхуяг үзэн ядаж байгаа юм. Одоо хүртэл тэр үзэн ядалт нь зогсохгүй байна. Намын их хуралд нь хэзээ ч оруулахгүй байна шүү дээ. Амраар нь намаас хөөчих гэж би хэлж байгаа юм. Ажиллаж байхдаа 18 тэрбум төгрөг улсын төсөвт бариад ороод ирж байгаа хүнийг шагнах ёстой байтал Н.Алтанхуяг ажлаас нь халаад хөөж байна. Үүнээс юу гэж харагдаж байна гэхээр төрийн наймаа байж байх ёстой гэж үздэг байсан. Тэр нь Н.Алтанхуягт хэрэгтэй байгаа байхгүй юу.Төрийн ийм наймаа байсан цагт улс орон хөгжихөд маш төвөгтэй болчихоод байна.